Op woensdag 2 september 2026 werd de nieuwe gevangenis ‘de Kade’ in Antwerpen officieel ingehuldigd in aanwezigheid van de minister belast met het Gebouwenbeheer van de Staat, Vanessa Matz, en de minister van Justitie, Annelies Verlinden. Het idee dateert van 2013 de werken zijn gestart in 2023. Het nieuwe complex is gelegen op de Antwerpse Blue Gate-site en heeft capaciteit voor 396 gedetineerden (opgesplitst in leefeenheden van telkens 22 personen), een medisch centrum en een afdeling voor zorgbehoevenden voor 44 personen. Daarnaast is er een reservecapaciteit van 66 plaatsen voorzien.
In Antwerpen zijn er vanaf nu twee gevangenissen en om niet meer te spreken over ‘de oude gevangenis’ en ‘de nieuwe gevangenis’, kregen ze allebei een naam. De oude gevangenis in de Begijnenstraat dateert van 1855 en is niet meer aangepast aan het hedendaagse detentiebeleid maar zal toch blijven fungeren onder de naam ‘de Vest’, een verwijzing naar de oude burcht die ze eigenlijk is. De nieuwe gevangenis op de Blue Gate-site wordt ‘de Kade’, een verwijzing naar de oevers van de Schelde en is een meer mensgericht en modern concept aangepast aan het hedendaagse detentiebeleid en heeft als doel humane detentieomstandigheden te creëren, gericht op re-integratie, responsabilisering en normalisering.
Het terrein van 7 ha bestaat uit verschillende gebouwen en is ontworpen om de normaliteit van het leven in de buitenwereld zo veel mogelijk te benaderen. Dankzij de oriëntatie en vorm van de gebouwen, in combinatie met de ruime raamopeningen, wordt optimaal gebruikgemaakt van daglicht. Tussen de gebouwen en naast de paden zijn steeds groene zones met rijkelijke begroeiing gerealiseerd, een gevarieerde vegetatie geplant en zijn er groendaken aangelegd. Waar geen groendaken zijn aangelegd, werden zonnepanelen geplaatst. In totaal zijn er meer dan 700 zonnepanelen, goed voor een vermogen van ongeveer 380 kWp. Tot slot zal de warmteproductie en -toelevering van de gevangenis gebeuren via het warmtenet op de site van Blue Gate.
Gedetineerden hebben bijvoorbeeld door middel van een badge hun autonomie voor hun interne bewegingen binnen een veiligheidsomgeving, er is een sportzaal, er zijn gemeenschappelijke ruimtes, enzovoort. Het ontwerp neemt de vorm en schaal aan van een stad met gebouwen, pleinen en straten, en dit alles op een menselijke schaal. De buitenruimte en het landschap zijn hierbij essentiële aspecten. Zo bevinden de cellulaire gebouwen zich op een verhoogd maaiveld (ongeveer 4 meter boven de straat, waarvoor 70.000 m³ grond werd aangevoerd) en worden ze omringd door meer dan 200 populieren waardoor de gevangenismuur ook minder prominent aanwezig is.
Deze vorm van humane detentie richt zich enerzijds op een succesvolle herintegratie in de samenleving bij het verlaten van de gevangenis en anderzijds op een moderne werkomgeving voor de medewerkers in de gevangenis. Daarnaast biedt Cellmade gedetineerden kansen om te werken en zich op te leiden tijdens hun detentie. Zo bouwen ze werkervaring, verantwoordelijkheid en vaardigheden op die hun re-integratie in de samenleving versterken. Want werkervaring vandaag betekent meer kansen op een succesvolle terugkeer naar de arbeidsmarkt morgen.
Kunstintegratie: De DBFM-opdracht bevatte ook de integratie van kunst in de gevangenis. Dit gebeurde door middel van een samenwerking met de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten Antwerpen. Deze samenwerking heeft gezorgd voor verschillende kunstwerken verspreid over de hele site, zoals bijvoorbeeld kunstwerken aan de voorkant bij het inkomgebouw, een groot kunstwerk in de bezoekersruimte met afbeeldingen gemaakt door gedetineerden en werken in de cellenblokken.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten